Duurzaam en betaalbaar bouwen gaan prima samen, ook al wordt vaak het tegendeel gedacht. Het vraagt wel om een heel andere organisatie dan in traditionele bouwprocessen, vertelt Ieke Selen, die aan het roer staat van Tala.
Architect Ieke Selen doopte het bedrijf waarvan hij medeoprichter is Tala. “Tala staat voor Take a look around, oftewel: kijk om je heen en zie wat er allemaal verandert. Wij zien klimaatverandering met alle gevolgen van dien en tegelijkertijd een bouwsector die nauwelijks verandert als het om materiaalgebruik gaat. Als sector hebben we een enorm hoge CO2-uitstoot, maar dat hoeft eigenlijk helemaal niet. Als we met andere materialen gaan bouwen, kunnen we heel veel impact maken op het probleem van klimaatverandering.”
Eindeloos variëren
Tala voegt de daad bij het woord met een modulair concept waarvoor het zoveel mogelijk hernieuwbare grondstoffen gebruikt, zoals CLT-hout (cross laminated timber) uit duurzaam beheerde Europese bossen. Voor elke gebruikte boom plant het bedrijf er 2 terug. Isoleren doet Tala met houtvezel, hennep of vlas. Selen: “Die bouwmaterialen zijn iets duurder dan de veel geproduceerde bouwproducten omdat de schaal kleiner is. Toch willen we het voor elkaar krijgen om hiermee impact te maken op de bouwsector. Tala werkt voor haar conceptwoningen met ‘legoblokken’ waarmee je eindeloos kan variëren. Dat is de meeste efficiënte oplossing voor de specifieke vraag die er per locatie is.”
Geen faalkosten
Efficiëntie zit ook in de manier waarop Tala het ontwerp- en bouwproces organiseert. “Ik kom zelf uit het bouwmanagement en heb jarenlang bouwteams vormgegeven en aanbestedingen georganiseerd”, vertelt Selen. “In de bouwteamfase hadden we allerlei adviseurs met allerlei mooie ideeën om tafel. Dat leidde tot allerlei rapporten vol tegenstrijdigheden. De hoofdaannemer deed daar nog zijn sausje overheen en ook de onderaannemers gingen er ook nog wat aan schaven. Aan het eind van de rit stond er dan een gebouw waarin van alles anders was dan ooit was bedacht. Wij doen dat anders en hebben de hele keten geïntegreerd. We doen het hele ontwerp, de engineering en de realisatie tot op de laatste schroef grotendeels met onze eigen mensen. Het grote voordeel: geen miscommunicatie zoals in de traditionele bouwprocessen. Wij maken hierdoor geen faalkosten en realiseren onze woningen efficiënter.”
Betaalbare woningen
Die efficiëntie zorgt er voor dat Tala betaalbare woningen bouwt. “Het grootste deel van onze projecten zijn sociale huurwoningen terwijl we met de meest duurzame materialen werken die er maar zijn. Materialen waarvan iedereen zegt dat ze te duur zijn. Wij bewijzen het tegendeel: duurzaamheid en betaalbaarheid gaan bij ons hand in hand. Dat kan alleen als je ketenintegratie realiseert waarbij je geen hoofdaannemer, onderaannemer en andere partijen hebt die ieder hun opslagen in rekening brengen. Wij werken als één geheel, waarbij iedereen dezelfde koers vaart. Waardoor we met duurdere materialen toch betaalbare woningen kunnen maken.”
Koploper
Selen is er trots op dat Tala vorig jaar hoge ogen gooide in een onderzoek van Alba Concepts dat 46 woningconcepten onder de loep nam en doorrekende met onder andere alle prestaties op de indicatoren van Het Nieuwe Normaal, een standaard voor circulair bouwen. “Op het gebied van duurzaamheid scoren wij het beste van alle woonconcepten. In onze woningen zitten de meeste duurzame materialen. Ook slaan ze het meest CO2 op en we zijn koploper qua losmaakbaarheid. Veel andere concepten zijn hybride: ze staan met één been in het nieuwe normaal maar zijn ook nog steeds traditioneel. Bij ons is alles erop gericht om zo duurzaam mogelijk te bouwen. Dat begint al met de koffiekopjes in onze kantine die van de kringloopwinkel komen. Duurzaamheid zit in ons DNA en dat maakt dat iedereen daar iedere dag volop tot in ieder detail mee bezig is.”
Ieke Seelen